niedziela, 16 grudnia 2007

Szczyrk

Szczyrk leży w północno-wschodniej części Beskidu Śląskiego, 15 km na południe od Bielska-Białej i 17 km od Żywca. Zajmuje górny odcinek rzeki Żylicy w rejonie Przełęczy Salmopolskiej. Obejmuje 39 km kw. i jest położony na wysokości od 460 do 600 m.n.p.m.

Szczyrk zajmuje górny odcinek doliny Żylicy od Skalitego i Magury, aż po Przełęcz Salmopolską. Obszar miasta przypomina dość regularny prostokąt, w którego wierzchołkach leżą: Malinowska Skała, Grabowa, Klimczok i Skalite. Szczyrk leży nad Żylicą, potokiem, stanowiącym lewobrzeżny dopływ Soły, którego źródła znajdują się na stokach Malinowskiej Skały.

Wraz z 9 gminami Szczyrk wchodzi w skład powiatu bielskiego. Graniczy z gminami: Buczkowice, Lipowa, Wilkowice, Wisła i Brenna. Zamieszkałe przysiółki to: Skalite, Zapalenica, Dunacie, Czyrna, Malinów, Pośrednie, Salmopol, Kotarz, Grapy, Migdały, Beskid, Biła, Podmagura, Więzikówka i Bieniatka. Przełęcze w rejonie Szczyrku to: Przegib i Siodło od strony Godziszki, Przełęcz Salmopolska od strony Wisły i Karkoszczonka od strony Brennej, Najwyższy szczyt: Skrzyczne - 1257 m.n.p.m.

Szczyrk leży w strefie przejściowej wilgotnego klimatu morskiego z zachodniej Europy i klimatu suchego wschodniej Europy. Charakteryzuje się dużą zmiennością pogody, a przez cały rok przeważa tu powietrze polarno-morskie. Istotnym czynnikiem klimatycznym są silne wiatry, lecz otaczające miejscowość góry w znacznym stopniu je łagodzą. W porze wiosny i jesieni dokuczliwe są wiatry typu halnego, które źle wpływają na samopoczucie. Zimą pokrywa śnieżna zalega od grudnia do kwietnia. Szczególnie korzystnymi cechami klimatu są: czyste górskie powietrze, duże nasłonecznienie, korzystny układ temperatur i dobra wilgotność powietrza. Klimat sprzyja rekonwalescencji po chorobach dróg oddechowych i serca. Łagodzi również wyczerpanie nerwowe.

Bogactwo środowiska przyrodniczego Szczyrku podnosi jego walory rekreacyjno-wypoczynkowe, a w szczególności krajobraz o urozmaiconym świecie roślinnym z dominacją lasów świerkowych i bukowych, pokrywających całe zbocza gór. Roślinność występuje w formie charakterystycznych górskich pięter flory: regle górne zajmują lasy jodłowo-bukowe z domieszką świerku, jesionu, jaworu, klonu i modrzewia; regle dolne zdominowane są przez świerki i jodły. Lasy stanowią 68,2% obszaru Szczyrku, co daje 2669 ha.

W lasach można spotkać: sarny, kuny, borsuki i lisy. Dziki występują w zmiennej ilości. Na zboczach gór można spotkać popularnego padalca, salamandrę, zaskrońca i żmiję. W Żylicy pływają pstrągi i lipienie.

Warto zobaczyć:
  • Kościół parafialny pod wezwaniem św. Jakuba - 200-letni zabytek z barokową amboną
  • Kościół NMP "na Górce" wraz z uzdrawiającym źródełkiem
  • Kaplice murowane z lat: 1829, 1830 r
  • Kamienne figury przydrożne z pierwszej poł. XIX w.
  • Drewniany krzyż misyjny z 1730 r.
  • Wiele regionalnych chat, jeszcze z XIX w.
  • Stare szopki na łąkach i polanach Klimczoka, Beskidu i Skrzycznego
  • Parafia ewangelicka w Szczyrku - Salmopolu
  • Zabytkowy Biały Krzyż na Przełęczy Salmopolskiej
  • Zajazd "Pod Białym Krzyżem" w chacie góralskiej z wykutą grotą
  • Restauracja "Stara Karczma", której część została przeniesiona z rozbiórki starego budynku
  • Restauracja "Meta" wybudowana w oparciu o alpejską architekturę
  • Wiele nowych indywidualnych budynków o ciekawych rozwiązaniach architektonicznych, krytych gontem
  • Malinowskie Skały przy czerwonym szlaku, wiodącym ze Skrzycznego.
  • Grota Klimczoka pod szczytem Trzech Kopcy
  • Ruiny "Diabelskiego Młyna" nad Jaworzyną
  • Jaskinia "lodowa" w rejonie Beskidu Węgierskiego
  • Zabytkowe lipy przy kościele św. Jakuba, gdzie wiązano za karę przestępców
  • Beskidzka Galeria Sztuki
źródło: http://www.szczyrk.pl